Categorieën

91

Zandstenen sarcofaag

Uit rood zandsteen gehakte sarcofaag of doodskist. De kist is taps gevormd, van schouderbreed naar smal voeteneind. Het deksel ontbreekt. In de bodem zitten twee gaten, waarvan een aan het voeteneind. Dit gat diende om lijkwater af te voeren. De kist is later gebruikt als voeder- en drinkbak voor het vee.

Vervaardiger: onbekend
Vervaardigingsplaats: Odenwald
Datering: 1050 tot 1200
Materiaal: zandsteen
Afmeting: hoogte 38.0 cm, lengte 206.0 cm, breedte 76.0 cm
Objectnummer: 0091
Eigenaar: Gemeente Schouwen-Duiveland
Categorie:

Gerelateerde voorwerpen

Graf en drinkbak
In 1935 schonken vier zussen uit Haamstede een stenen doodskist aan het gemeentemuseum in Zierikzee – het latere Stadhuismuseum. De conservator was vast blij verrast met de nieuwe aanwinst. Het Zeeuwsch Genootschap te Middelburg bezat al twee sarcofagen, mogelijk afkomstig van de begraafplaats van het verdwenen klooster Bethlehem tussen Elkerzee en Scharendijke. Het Zierikzeese museum bezat er nog geen.
De vier schenksters stonden bekend als de Dames Bolle. Ze waren na het overlijden van hun vader – in 1927 – in het ouderlijk huis aan de Noordstraat in Haamstede blijven wonen. De stenen kist was lange tijd bij de familie in gebruik geweest als voeder- en drinkbak voor het vee. De dames bezaten diverse percelen weiland, maar kennelijk hadden ze geen behoefte meer aan de stenen bak en besloten ze hem weg te schenken. Of ook hun sarcofaag afkomstig is van het klooster Bethlehem, is niet meer te achterhalen.
Sarcofagen werden in Nederland gebruikt vanaf het midden van de elfde eeuw tot het begin van de dertiende eeuw. De uit één stuk rode zandsteen gehakte kisten kwamen uit de buurt van Odenwald (Duitsland) en werden via de Main en de Rijn naar onze streken vervoerd. In de tweede helft van de twaalfde eeuw werden de meeste sarcofagen uit zandsteengroeven bij het noordelijker gelegen Bentheim gehaald. Deze sarcofagen waren geler van kleur en iets anders van vorm. Het exemplaar in de collectie van het museum komt duidelijk uit de omgeving van Odenwald. Oorspronkelijk hoorde er een deksel bij, maar dat ontbreekt.