Categorieën

700d

Werphout behorende bij Groenlandse kajak

Een van twee werphouten die behoren bij de Groenlandse kajak, objectnummer 0700a. Dit type werplat werd in de zeventiende en achttiende eeuw gebruikt aan de westkust van Groenland. Het is niet uitgesloten dat deze werphouten amuletten waren van de laatste eigenaar van de kajak.

Vervaardiger: onbekend
Vervaardigingsplaats: onbekend
Datering: 1700 tot 1800
Materiaal: naaldhout been
Afmeting: hoogte 46.3 cm, breedte 6.8 cm, diameter 1.4 cm
Objectnummer: 0700d
Eigenaar: Gemeente Schouwen-Duiveland
Categorie:

Gerelateerde voorwerpen

De kajak van Zierik
Volgens een legende is Zierik, de stichter van Zierikzee, zo’n duizend jaar geleden in een kajak aan komen peddelen. Het verhaal is verzonnen, maar de kajak bestaat echt. Het is een van de topstukken in de collectie van het Stadhuismuseum. De werkelijke geschiedenis van de kajak blijft mysterieus; het is niet bekend hoe hij in Zierikzee terecht is gekomen.
Het meest waarschijnlijke is dat kajak en pop in de zeventiende of de achttiende eeuw op terugreis zijn meegenomen door een walvisvaarder. In deze periode jaagden Zeeuwse walvisvaarders op Groenlandse walvissen. Ook vanuit Zierikzee werden schepen uitgerust. De bemanning dreef tussen het jagen door ruilhandel met Inuit die langs de West-Groenlandse kust woonden.
Ze kochten er ook curiositeiten, zoals wellicht deze kajak met pop. In West-Europa bestond een grote belangstelling voor exotische souvenirs.
Inuit gebruikten kajaks voor de jacht op zeehonden en walvissen. De jagers bouwden hun eigen kajak precies op maat. Deze kajak heeft een frame van drijfhout dat bij elkaar wordt gehouden met walvisbaleinen en repen robbenvel. Daaromheen zijn zeehondenhuiden gespannen. De pop is gekleed in een tuilik, een waterdichte jas, eveneens van zeehondenleer. Bij de kajak van Zierik horen verder nog een harpoen, twee werphoutjes om de harpoen met kracht weg te werpen en een kajaklatje.
Wereldwijd zijn twaalf Groenlandse kajaks uit de periode vóór 1750 bewaard gebleven. Dit is een van de exemplaren. De Zierikzeese kajak heeft een lengte van 631 cm en is daarmee de langste.