Rede van Zierikzee
Dit grote paneel is een van de topstukken in de collectie van het Stadhuismuseum. Het is ook een van de meest raadselachtige: we weten niet door wie het is geschilderd, wanneer en waarom. We weten zelfs niet hoe het in het stadhuis van Zierikzee terecht is gekomen. Wat we wél weten is dat het heel bijzonder is. Het is een van de oudst bekende stadsgezichten.
Conservatoren en historici speculeren al zestig jaar over de achtergronden van dit paneel. Afgaande op de schepen en het stadsprofiel is het paneel waarschijnlijk in de eerste helft van de zestiende eeuw geschilderd. Het water op
de voorgrond is de monding van de Gouwe, de zeearm die toegang gaf tot de getijdenhaven van Zierikzee. De drukte op de rede weerspiegelt de bloeiende handel van de stad, maar er zijn ook voortekenen van toekomstige problemen. In de loop van de zestiende eeuw slibde de Gouwe dicht. Op het schilderij is te zien dat zandbanken en wrakken de toegang naar de haven van Zierikzee bemoeilijken. Twee schepen navigeren voorzichtig in het drukke water en worden door roeiboten voortgetrokken.
Het middelste schip – een karveel – voert in de grote mast een rode wimpel met een beeltenis van de beschermheilige van Zierikzee, Sint Lieven. Op de achterplecht wapperen banieren met Spaanse wapens en de dubbelkoppige adelaar van de Roomse keizer. Vanwege deze vlaggen wordt wel verondersteld dat het paneel te maken heeft met het Zierikzeese redersgeslacht De Huybert. Deze familie leverde regelmatig schepen aan de Bourgondische en de Habsburgse vorstenhuizen, onder andere in 1506, toen een grote vloot Filips de Schone en Johanna van Castilië naar Spanje bracht. Jacob Corneliszoon de Huybert diende persoonlijk als schipper aan boord van het schip waarop het koningspaar meevoer. Ook later voeren De Huyberts nog in opdracht van de Bourgondiërs en de Habsburgers. In 1540, toen keizer Karel V Zierikzee bezocht, logeerde hij een paar dagen bij Jacobs zoon Lieven. Wellicht is het paneel ter herinnering aan een van de contacten tussen de familie en de vorsten gemaakt. Ons herinnert het in ieder geval aan de glorietijd van Zierikzee.