Categorieën

0145

Bolle beker

Bolle beker van proto-steengoed. De beker heeft een korte uitstaande rand, draairingen en een geknepen standring. Zonder glazuur, de (gedeeltelijke) glans is tijdens het bakproces ontstaan. Type s5-bek-7. De beker is in 1943 gevonden bij de bouw van een transporteur voor de gasfabriek in Zierikzee.

Vervaardiger: onbekend
Vervaardigingsplaats: Siegburg
Vindplaats: Zierikzee
Datering: 1200 tot 1300
Materiaal: proto-steengoed
Afmeting: hoogte 8.5 cm, diameter 8.5 cm
Objectnummer: 0145
Eigenaar: Gemeente Schouwen-Duiveland

Gerelateerde voorwerpen

Bekertje uit Rijnland
In juni 1943 waren arbeiders net buiten de Noordhavenpoort van Zierikzee druk bezig een nieuwe transporteur voor de gasfabriek te bouwen. Toen ze een gat in de grond groeven voor de fundering, vonden ze tussen de aarde een voorwerp. Voorzichtig maakten ze het schoon. Het bleek een drinkbekertje te zijn: een volledig gaaf exemplaar, eeuwen geleden door iemand verloren of achtergelaten.
Aan het ruwe oppervlak te zien gaat het om een zacht baksel dat op een draaischijf is vervaardigd. Op de buik en de hals zijn draairingen te zien.
De standring waarop het bekertje staat is met vingers uitgeknepen. Een deel van de buik en de hals heeft een donkerbruine kleur – misschien brandglazuur? Het bekertje kan worden gedateerd tussen 1200 en 1300. Uit de vorm en het materiaal kunnen we afleiden dat het ergens in Midden-Rijnland is gemaakt. Daar werd al vanaf de Karolingische tijd keramiek gebakken, aanvankelijk alleen zachte baksels zoals dit bekertje, het zogenaamde proto-steengoed, later ook het hardere steengoed, dat veel minder waterdoorlatend was.
In plaatsen als Siegburg, Langerwehe, Aken, Raeren, Keulen en Frechen was geschikte klei aanwezig en – heel belangrijk – voldoende brandstof voor de ovens. De regio leverde eeuwenlang hoogwaardig drink- en schenkgerei in heel West-Europa. Talloze kannen, kruiken en drinkbekers kwamen daarvandaan, en dus ook dit bekertje dat in Zierikzee belandde. Fascinerend hoe zo’n bekertje, dat lang geleden honderden kilometers van Zierikzee werd gebakken, hiernaartoe kwam, verdween en toch weer tevoorschijn kwam